حجاب

[dani]

آثار و تبعات نامطلوب بدحجابي درجامعه اسلامی



پديده بدحجابي در جامعه ما از اموري است كه ذهن بسياري از افراد جامعه را به خود مشغول كرده است. تلقي بدحجابي به عنوان امري نابهنجار و نامطلوب نشانگر اين است كه ذهنيت فرهنگي و ديني ما براي بدحجابي آثار و تبعات نامطلوبي قائل است و به تعبير ديگر، آن را علت برخي پديده هاي نامطلوب ديگر در جامعه مي انگارد.ازعلل پيدايش پديده بدحجابي در جامعه امروز ما مي توان به هجوم جهان بيني غرب به همراه فرهنگ منحط غرب و از جمله عوامل ستيزه گر ديني و ارزش هاي آن از كشف حجاب رضاخاني تا توطئه عميق روشنفكران غربزده و فراموسونرهاي وابسته همگي در پديده بد حجابي امروز جامعه ما چون گذشته به طور مستقيم نقش دارند. مضاف بر عوامل گذشته مي توان به برخي از عواملي كه در دوران عمر انقلاب اسلامي نيز منجر به اين پديده شده است باختصار اشاره كرد. لازم به ذكر است برخي از اين عوامل معلول كيش شخصيتي فردي است و برخي مربوط به اجتماع.

1- سهل انگاري عمدي يا سهوي در استفاده از روش هاي تبليغي و ارشادي مناسب در خصوص ترويج حجاب وقتي امر مهمي چون حجاب در يك بستر تاريخي دراز مدت (قرنها) ايجاد و تداوم پيدا كرده است.

تداوم مجدد آن نيازمند كار فرهنگي عميق به همراه ظرافتهاي خاص خود مي باشد. به عنوان مثال استفاده از زنان محجبه در نقشهاي منفي و گاه استفاده از زنان بدحجاب در نقشهاي مثبت در رسانه ملي يا سينما هنر هفتم از جمله اين موارد است عدم فرهنگ سازي در اين زمينه تا آنجا جلو رفته است كه موج روي آوردن دختران و زنان به سمت آرايش حتي براي خريد نان و سبزي دليل بر عدم آگاهي و جهل است.

2- جابجايي و وارونگي در ارزشها

عدم تبيين صحيح ارزشهاي جاذب و طرح رذايل كاذب در جامعه از جمله علل بدحجابي است. ابراز وجود و خودنمايي براي انگشت نما شدن با ارائه مد و تغييرات بي شمار و با هدف متمايز كردن خود از ديگران از جمله اين ضدارزشها است. نمونه ديگر تفاخر و فخرفروشي بدليل اختلاف و شكاف طبقاتي است. اگرچه اين امر توسط زنان صورت مي گيرد اما گاه اين صفت رذيله توسط مردان با سوء استفاده از همسران خود صورت مي گيرد. برخي از مردان درجه جلالت و ابهت خود را با نوع لباسي كه همسرانشان به تن دارند به ديگران مي فهمانند. و اين ويژگي جوامعي است كه معنويت در آن رو به افول گذاشته و براين اساس زن وسيله و ابراز تشخص و تعيّن شوهر مي شود.

اي كاش رذايل اين گونه انسانها به خودشان ختم مي شد ولي متأسفانه گاه توده عوام به شوق تشبيه اشراف با همه ضعف مالي اين راه بي بازگشت را طي مي كنند و نتيجه آن جز اسارت و بردگي چيز ديگري نيست.

3- تأثيرپذيري جوانان از هجوم تهاجم فرهنگي غرب

جهل جوانان ما به جهان بيني غرب از يك سو و جهان بيني اسلام از سوي ديگر موجب پذيرش الگو و شيوه غربي كه هيچ تناسبي با هويت اسلامي جامعه ما ندارد از جمله عوامل بدحجابي است. همين امر موجب شده است كه جوان جامعه ما گاه غرب را با مقياس بازيگران فيلم هاي سينمايي غربي مي شناسد و از او الگو مي گيرد درحالي كه بخش عمده شهروندان جامعه غربي به موازين و اصول اخلاقي و اجتماعي خود پايبند بوده و چه بسا گاه پوشش و آرايش دختران و زنان جامعه ما از زنان بي شخصيت و بي خانواده غربي الگوبرداري مي شود و در ذهن او اين مظهر آزادي و تجدد محسوب مي شود.

اگر فرض را براين امر قرار دهيم كه جوان ما مي خواهد راه غرب را طي كند، راه رفته غربيها امروز، آنها را به بحران بي هويتي و سقوط سوق داده است و جا دارد كه جوانان ما يكبار از خود سؤال كنند چرا بايد اين راه رفته را دوباره رفت.

4- رهاسازي جامعه در بخش پوشش به خصوص در دوران دوم خرداد باعث شد تا افراد فاسد كه عقبه انها به استكبار جهاني وصل بود دراين عرصه تاثير گذار درشكل گيري فرهنگ عمومي جامعه وارد شوندومشغول به تاراج فرهنگ اسلامي ايران تا مرز انحطاط فرهنگي پيش روند

5 - كم توجهي به تنوع طلبي و حس زيبايي دوستي:

جوان و خصلتهاي او را نبايد در پيچ و خم بخشنامه ها و دستورات تحكمي گرفتار كرد. متأسفانه بعداز 27 سال كميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي و بخشهايي از مسئولين توجه به مقوله تكثر و تنوع لباس با هويت اسلامي را مورد هدف قرار داده اند. اين توجه زماني مطرح مي شود كه بسياري از راه ها و روش هاي ناصواب را به كار گرفته اند. چه بسيار امر به معروف ها و يا نهي از منكرهايي كه هيچ كدام در جاي خود به شكل صحيح انجام نگرفت. اگرچه افراط و توجه بيش از حد به تذكرات از عوامل وازدگي و بي پاسخ ماندن اين امر در جامعه شد اما كم توجهي امروز نيز درد مزمن ديگري است كه جامعه امروز ما تجربه مي كند و تعطيلي اين فريضه الهي از جمله عوامل ديگر اين انحراف اجتماعي است.

6-تفاوت در نگرش ها و ديدگاهها نسبت به مقوله بدحجابي

علاج يك انحراف اجتماعي زنان به طور نسبي نتيجه مي دهد كه متوليان امر ديدگاه واحدي نسبت به موضوع و شيوه برخورد با آن داشته باشند. با تأسف بايد گفت برخي تهاجم غرب به ارزش هاي ديني و هويتي جامعه را تعامل فرهنگي قلمداد كردند، برخي گذر زمان و عرفي شدن تبديل ضدارزشها به ارزش را ملاك عمل دانسته و برخي تحت عنوان پديده جوان گرايي و سوءاستفاده از رأي و مشاركت جوانان در عرصه سياسي هر اقدام جوانان را زير پرچم نشاط و شادابي توجيه و تفسير كردند و برخي آن را معلول فرآيند عرضه و تقاضا دانسته و برخي برخوردهاي خشن و سخت با جوانان را نسخه شفابخش اعلام كردند. و متأسفانه تمام اين ديدگاهها را با برداشت از دين طرح كرده اند.

به نظر مي رسد خطر تعدد نظر و عمل صاحبان فرهنگ و سياست كه متوليان فرهنگ عمومي جامعه هستند كمتر از خود اين انحراف اجتماعي نيست.

عوامل مورد اشاره و بسياري از عوامل ديگر تأثيربسزايي در گسترش پديده بدحجابي به عنوان يك انحراف اجتماعي كه خود منشأ بسياري ديگر از انحرافات ديگر است مي شود.

چه بايد كرد

شايد به صراحت بتوان گفت در ميان گمشده هاي جوانان ما امري مهمتر از معرفت نسبت به قابليتهاي فردي، هويتي و ديني خود نباشد. اگر اين ادعا را اصل قرار بدهيم بايد به جوانان كمك كرد تا اين قابليتها را كه دستمايه اي از جنس عقل و عشق، دانش و همت و انگيزه و هدف است بشناسند.

گام اول: كمك به جوان در قرار گرفتن در مسير ايمان به خالق برتر براي اتصال او به قدرتي بي انتها است.

جوانان ما اگر خميرمايه معنوي خود را كه مربوط به جهان بيني اسلامي است بيابند ديگر براي ابراز وجود نياز به نمايشهاي غيرمعمول ندارند و كاميابي هاي خود را در گرايش به ارزشهاي اسلامي جستجو مي كنند.

گام دوم: تبيين و تدوين استراتژي بلندمدت براي رشد و بالندگي جوانان است. در اين فرآيند بايد نقش والدين، همسالان، مربيان و... به گونه اي تعريف شود كه هيچ كدام نقض يا خنثي كننده رفتار و عملكرد ديگري نباشد بلكه مكمل و همگي منجر به تكامل او شود.

گام سوم: تقويت باورهاي ديني جوانان است. همه دستگاه هايي كه متولي فرهنگ عمومي جامعه هستند اعم از صداوسيما سازمان و دفاتر تبليغات اسلامي، حوزه هاي علميه، مدارس، دانشگاه ها، خانواده ها و... مي بايست رسالت خويش را در تقويت باورهاي ديني جوانان به كار گيرند. تجربه دوران دفاع مقدس نشان مي دهد اگر باورهاي ديني در وجود جوانان ريشه بدواند و عمق پيدا كند مهمترين سرمايه براي جامعه و حتي خود فرد است.

گام چهارم: تطبيق انتظارات جامعه، خانواده ها و مسئولين از جوانان، توجه به توانمنديهاي جوانان و هدايت آنها براساس ميزان توانمندي موجب مي شود انرژي و عشق و علاقه جوانان در مسير صحيح قرار گيرد و كمتر فرصت پيدا كند بدليل سرخوردگي هاي اجتماعي به انحراف اجتماعي تن دهند.